Nữ nhà văn Hàn Quốc Han Kang vừa được tuyên bố là người đoạt giải Man Booker Quốc tế 2016 với tiểu thuyết The Vegetarian (Người ăn chay). Tác phẩm được chuyển ngữ sang tiếng Anh bởi dịch giả Deborah Smith và được Portobello Books phát hành. Giải Man Booker Quốc tế là phần thưởng danh giá nhằm vinh danh những tác phẩm văn học xuất sắc và những bản dịch chất lượng cao – cả hai phía tác giả lẫn dịch giả đều nhận được khoản thưởng £25.000 cùng kỷ niệm chương. Mỗi tác giả vào chung kết cũng nhận được £1.000.

Về nhà văn Han Kang
Han Kang là nhà văn Hàn Quốc đang giảng dạy bộ môn viết văn sáng tạo tại Viện Nghệ thuật Seoul. Tại quê nhà, bà đã gây dựng được danh tiếng vững chắc khi từng đoạt giải văn học Yi Sang, giải Nghệ sĩ trẻ tiêu biểu và nhiều phần thưởng khác từ Hội Văn học Hàn Quốc. Người ăn chay là cuốn tiểu thuyết đầu tiên của bà được chuyển ngữ sang tiếng Anh.
Câu chuyện đặc biệt của dịch giả Deborah Smith
Tác phẩm được dịch bởi Deborah Smith – một dịch giả 28 tuổi người chỉ bắt đầu học tiếng Hàn từ khi 21 tuổi. Sau khi tốt nghiệp đại học, Smith kiên quyết theo đuổi con đường dịch thuật tiếng Hàn và chuyển sang sống và làm việc tại Hàn Quốc để thực hiện hoài bão đó. Bà còn tự thành lập một tổ chức phi lợi nhuận mang tên Tilted Axis Press chuyên chuyển ngữ văn học từ châu Á và châu Phi. Bên cạnh The Vegetarian và tác phẩm của Bae Suah, Smith cũng đã dịch một cuốn tiểu thuyết khác của Han Kang có tên Human Acts.

Tóm lược nội dung Người ăn chay
Người ăn chay là tiểu thuyết được chia làm ba phần riêng biệt, xoay quanh Yeong-hye – một người vợ bình thường của Hàn Quốc – người sau khi trải qua một giấc mơ ám ảnh đã đột ngột quyết định không ăn thịt nữa. Quyết định tưởng chừng vô hại đó lại làm bùng lên hàng loạt mâu thuẫn trong gia đình và được xem như một hành động phản kháng. Yeong-hye dần trở nên lạ lẫm và xa cách với mọi người; những quan hệ tưởng bình yên đột nhiên biến thành bạo lực, xấu hổ và những ham muốn tăm tối khó giải thích.
Tờ The Guardian đã bình luận: "Qua ba phần câu chuyện, chúng ta chứng kiến những cấu trúc dễ vỡ nhất của xã hội – những kỳ vọng về chuẩn mực hành vi, cách các thiết chế tồn tại – sụp đổ từng cái một. Đó là cuộc đấu tranh nội tâm của một phụ nữ hiện đại khao khát thoát khỏi những xiềng xích vô hình trong cuộc sống thường ngày. Tác phẩm gợi cảm, đầy khiêu khích và có những khoảnh khắc bạo lực, với những hình ảnh mạnh mẽ, màu sắc bất ngờ và những câu hỏi đáng để người đọc suy ngẫm lâu dài."
Ý nghĩa của giải thưởng năm nay
Đây là năm đầu tiên giải Man Booker Quốc tế chuyển sang hình thức trao thưởng cho một tác phẩm đơn lẻ, thay vì vinh danh toàn bộ sự nghiệp sáng tác của một nhà văn như trước đây. Phần thưởng trị giá £50.000 được chia đều giữa tác giả và dịch giả. Ở thể thức cũ, giải đã từng thuộc về Ismail Kadaré (2005), Chinua Achebe (2007), Alice Munro (2009), Philip Roth (2011), Lydia Davis (2013) và László Krasznahorkai (2015).
Hanki NG (Theo Man Booker)